Leerplicht

Geoorloofd schoolverzuim

Soms kan een leerling vrijstelling krijgen van de plicht om naar school te gaan. Dan is er geen sprake van schoolverzuim of spijbelen. Voorbeelden zijn:

  • ziekte;
  • religieuze feestdag;
  • huwelijk;
  • begrafenis.

Ouders en leerlingen moeten dan wel voldoen aan de voorwaarden bij geoorloofd schoolverzuim. Voor geoorloofd verzuim moet vooraf een formulier worden ingeleverd bij de afdelingsleider.

Ongeoorloofd schoolverzuim

Is een leerling niet op school zonder dat hiervoor een geldige reden is? Of voldoet hij niet aan de voorwaarden? Dan zijn de ouders strafbaar. Of de leerling is strafbaar als hij 12 jaar is.

Spijbelen leerlingen, dan zijn scholen verplicht dit te melden. Als een leerling te vaak afwezig is, waarschuwt de school de leerplichtambtenaar. Die zoekt vervolgens uit waarom het kind niet op school is verschenen.

Bij twaalf keer te laat gaat er een brief naar ouders met de mededeling dat nu melding gedaan wordt bij de leerplichtambtenaar. Vanuit leerplicht zal een waarschuwingsbrief naar de ouders verzonden worden waarin ouders gevraagd wordt het te laat komen te stoppen. Indien er geen verbetering optreedt zijn mogelijke sancties niet uitgesloten.

Verlof buiten schoolvakanties

Vrij krijgen buiten de schoolvakanties is (bijna) nooit mogelijk. Ieder jaar controleert de leerplichtambtenaar diverse scholen of de regels rondom het zogenaamde extra verlof goed uitgevoerd worden.

Familiebezoek, verwachte verkeersdrukte, het niet kunnen boeken van een vliegticket in een bepaalde week, een speciale vakantieaanbieding, of het feit dat een ander kind uit het gezin al vrij is, etc. zijn géén geldige redenen om extra vakantieverlof te krijgen, eerder met vakantie te gaan of later terug te komen.

Ook een werkgeversverklaring vormt geen reden om automatisch extra vakantieverlof te krijgen. Bijna altijd liggen hieraan economische en/of organisatorische redenen ten grondslag en dit is volgens de leerplichtwet geen reden om extra vakantieverlof te mogen verlenen.

Het is slechts in een zeer beperkt aantal situaties mogelijk om extra verlof te verkrijgen. Er moet sprake zijn van gewichtige omstandigheden. Onder gewichtige omstandigheden verstaan we bijvoorbeeld het overlijden van naaste familieleden, bij ernstige levensbedreigende ziekte zonder uitzicht op herstel, het bijwonen van een huwelijk van een naast familielid en verhuizing.

Tevens is het soms mogelijk om vanwege de specifieke aard van het beroep van de ouder(s) in aanmerking te komen voor extra verlof, maar alleen wanneer het voor het gezin in geen enkele schoolvakantie mogelijk is om twee weken aaneengesloten vakantie te hebben.  Er moet dan voornamelijk worden gedacht aan seizoensgebonden werkzaamheden, respectievelijk werkzaamheden in bedrijfstakken die een piekdrukte kennen, waardoor het voor het gezin feitelijk onmogelijk is om in een schoolvakantie vakantie op te nemen. Het moet redelijkerwijs te voorzien zijn (en/of worden aangetoond) dat een vakantie in de schoolvakantie tot onoverkomelijke bedrijfseconomische problemen zal leiden. Slechts het gegeven dat gedurende de schoolvakanties een belangrijk deel van de omzet wordt behaald is onvoldoende.

Scholen mogen extra verlof toekennen voor:

  • verhuizing: maximaal één schooldag;
  • voor het voldoen aan wettelijke verplichtingen, voor zover dit niet buiten de lesuren kan geschieden: maximaal tien schooldagen;
  • het bijwonen van het huwelijk van bloed- of aanverwant tot en met de derde graad:
      • in Nederland maximaal twee schooldagen indien er ver gereisd moet worden,
      • anders maximaal één schooldag;
      • In het buitenland maximaal vijf schooldagen.
    Soort bewijs: trouwkaart (indien twijfelachtig; kopie trouwakte);
  • bij ernstige levensbedreigende ziekte zonder uitzicht op herstel van bloed- of aanverwant tot en met de derde graad: maximaal tien schooldagen.

Soort bewijs: doktersverklaring waar ernstige ziekte uit blijkt;

  • bij overlijden van bloed- of aanverwant:
  • – In de eerste graad maximaal vier schooldagen;
    – In de tweede graad maximaal twee schooldagen;
    – In de derde en de vierde graad maximaal één schooldag;
    – In het buitenland: eerste t/m vierde graad maximaal vijf schooldagen.
    Soort bewijs: rouwkaart (indien twijfelachtig; akte van overlijden);
  • bij 25, 40 of 50 jarig ambtsjubileum en het 12 ½, 25, 40, 50 en 60 jarig huwelijksjubileum van ouder(s)/verzorger(s) of grootouders: maximaal één schooldag.

Aanvragen voor vakantieverlof voor de eerste twee lesweken van het schooljaar worden nooit gehonoreerd.

Vakantie verlof wordt alleen dan verleend, wanneer:

  • wegens de specifieke aard van het beroep van één van de ouders het slechts mogelijk is buiten de schoolvakanties op vakantie te gaan. (Het moet dus gaan om de enige gezinsvakantie in het schooljaar die op geen enkel regulier schoolvakantiemoment mogelijk is).
  • Een werkgeversverklaring dient te worden overlegd waaruit blijkt dat geen verlof binnen de officiële schoolvakanties mogelijk is
  • De afdelingsleider of directeur van de school beslist over het al dan niet toekennen van het vakantieverlof.

Dit verlof

  • mag hooguit één maal per schooljaar worden verleend
  • mag niet langer duren dan 10 schooldagen
  • mag niet plaatsvinden in de eerste twee lesweken van het schooljaar
  • mag geen verlenging zijn van een reguliere schoolvakantie.

Scholen mogen dus géén extra verlof geven voor:

  • goedkopere vakanties buiten het seizoen;
  • het ophalen van familie;
  • meereizen met anderen;
  • familiebezoek in het buitenland;
  • tickets al gekocht;
  • geen tickets meer verkrijgbaar in vakantieperiode;
  • vakantiespreiding;
  • verlof voor een ander kind uit het gezin;
  • andere kinderen uit het gezin al vrij of nog vrij;
  • eerder weg of later terug vanwege verkeersdrukte;
  • kroonjaren;
  • sabbatical;
  • wereldreis;
  • soortgelijke redenen…

Aanvragen

Aanvragen voor extra verlof tot en met tien schooldagen, dient u in bij de afdelingsleider van uw kind. Gebruikt u het hiervoor bestemde formulier (aanvraagformulier vakantie en verlof) wat te verkrijgen is bij de receptie van de school. In dergelijke gevallen ligt de beslissingsbevoegdheid bij de afdelingsleider en zo nodig bij de directeur van de school. Deze zal/zullen met inachtneming van wet- en regelgeving een beslissing nemen. Ook een directeur van een school mag niet zondermeer overal verlof voor verlenen.

Het aanvragen van meer dan tien schooldagen extra verlof, verloopt via de leerplichtambtenaar. De school kan uw aanvraag doorsturen naar de leerplichtambtenaar. In dergelijke gevallen ligt de beslissingsbevoegdheid bij de leerplichtambtenaar. Deze zal met inachtneming van wet- en regelgeving een beslissing nemen. Uitgangspunt hierbij is de beleidsregel van het ministerie van onderwijs.

Dien het verzoek zeker acht weken van tevoren in. U krijgt na het indienen van het verzoek zo snel mogelijk schriftelijk bericht (onder schriftelijk wordt ook een e-mail verstaan).

Let op: De regels rond extra verlof gelden niet voor religieuze feestdagen. Hiervoor gelden andere regels.

Bij evenementen van religieuze aard mag een kind met toestemming van de afdelingsleider thuisblijven.

Met ‘religieuze feestdagen’ wordt bedoeld: verplichtingen die voortkomen uit godsdienst, waaraan mensen moeten deelnemen. Als uw kind hiervoor van school wegblijft, moet u dit minimaal twee schooldagen van tevoren aan de afdelingsleider doorgeven. Dit kan middels het invullen van het hiervoor bestemde formulier (aanvraagformulier vakantie en verlof).

Als er sprake is van meerdere achtereenvolgende feestdagen mag de school één dag aanwijzen als de dag waarop verlof mogelijk is. Op de andere dagen kan dan geen verlof worden opgenomen.

Voor wie geldt dit?

De uitzondering in de Leerplichtwet in verband met religieuze feestdagen, geldt voor alle geloofsovertuigingen en alle stromingen daarbinnen. Dat geldt ook voor christelijke stromingen waarbij Pasen en Pinksteren op andere dagen vallen dan de nationale feestdagen, en islamitische stromingen die op verschillende dagen starten met bijvoorbeeld het Suikerfeest.

Let op: deze uitzondering geldt alleen voor evenementen van religieuze aard. Herdenkingen van historische/ culturele gebeurtenissen vormen geen basis voor tijdelijke vrijstelling, tenzij opgenomen in de Nederlandse nationale feestdagen. Neem bij twijfel contact op met school.

Aanvragen

Het aanvragen van verlof vanwege een religieuze feestdag vindt, net als het aanvragen van buitengewoon verlof, plaats middels het daartoe bestemde formulier wat bij de receptie van de school verkrijgbaar is (aanvraagformulier vakantie en verlof).

Als er ongeoorloofd toch vakantieverlof wordt opgenomen, dan is de directeur verplicht dit te melden bij de leerplichtambtenaar. Tegen ouders kan proces-verbaal worden opgemaakt. De rechter kan in die gevallen een forse geldboete opleggen.

Aanvullende informatie:
Voor vragen over leerplicht en religieuze feestdagen kunnen scholen contact opnemen met hun leerplichtambtenaar. Als ouder neemt u eerst contact op met de school van uw kind.